Saturday, 24 August 2024

रञ्जुश्री पराजुली ः परिचय, प्रवृत्ति र लघुकथा

 

रञ्जुश्री पराजुली 

रञ्जुश्री पराजुली 

माता, पिता ः सुशिला भट्टराई, ठाकुरनाथ भट्टराई

जन्ममिति ः वि.स. २००५ मंसीर २४

जन्मस्थान ः काल्धारा, काठमाडौं

लघुकथा कृति ः घाइते मनिप्लान्ट (२०७५)

थप परिचय ः

—पद्मकन्या क्याम्पसका लामो समय प्राध्यापन, हाल अवकाशप्राप्त ।

—मूलत ः बालसाहित्य त्यसपछि नियात्रा एवम् अनुसन्धानात्मक लेखनमा सक्रिय ।

—नमस्ते आधुनिक लघुकथा मञ्च फेसबुक समूहको सञ्चालक । 

सम्पर्क नम्बर ः ९८४१२८६८५८


प्रवृत्तिहरू ः 

 — वैदेशिक जीवनका अनुभूतिको प्रस्तुति ।

— प्रवासी नेपालीका समस्याको चित्रण ।

—नवपुस्ताका संस्कारहीन कार्यको आलोचना । 

— नरनारी सम्बन्ध र तिनले निम्त्याएका जटिलताको प्रस्तुति ।  

— समलैङ्गिक सम्बन्धका असहजताको चित्रण । 

— कतिपय रचनामा वर्णनात्मकता भएपनि पछिल्लो समयका रचनामा सुत्रात्मकता र सम्वादात्मक शैलीको प्रयोग । 

— राजनीतिक विकृतिको आलोचना । 


कठिन घुम्ती

“सबै साथीहरु सङ एक से एक ब्रान्डेड मोबाइल छ । आफू सङ भने थोत्रो अरुलाई देखाउन पनि लाज लाग्ने दुई पैसे खाले छ ।अब देखि मलाई फोन नगर्नुस् है ।” दम जवाफ दिन्न । भनेर सुरेश प्रत्यक दिन स्कुल जाने बेलामा बाबुलाई घुर्क्याउँछ ।

छोरालाई साम्य पार्दै बुबा चाहिँ “त्यसो न भन न बाबू । एक महिना साहुले ओभर टाईम गर्न दिए भने म तिमीलाई यो भन्दा राम्रो किनिदिन्छु । छोरालाई साम्य पार्ने उद्देश्यले बाबू सम्झाउन खोज्छन् । उनी भन्छन् “ छोरा तिम्रै उज्वल भविष्यको लागि घरमा आमालाइ एक्लै छोडेर यहाँ सानोतिनो काम गरेर पैसा कामाउँदै छु । म तिम्रो सबै इच्छा बिस्तारै पूरा गरिदिन्छु ।”  सरकारियामा नभएर तिमीलाई प्राईभेट कलेजमा एघार कक्षामा भर्ना गरेको छु । तिमी पढाईमा ध्यान देउ । अरू सबै म गर्छु है !“ भनेर उनी छोरालाई सम्झाउने प्रयास गर्छन् ।

“तपाईं सधै त्यसै भन्नुहुन्छ । तर तपाईँले मेरो कुन ईच्छा पूरा गर्नु भएको छ र ?” बाबुले भएर, सकेर पनि आफ्नो इच्छा पूरा नगरेको जस्तो गर्दै रिसाएर सुरेश ढोका ढ्याम्म बजार्दै बाहिर हुत्तिन्छ । राम्रो पढेर ठूलो मान्छे बनोस् । आफुहरूको भविष्यको लौरो बनोस् भनेर दुखजेलो गरे शहर ल्याएर पढाएको छोरोको त्यस्तो क्रियाकलापले आफ्नो मुटुमा ठेस लागेपनि धर्य गर्दै बेलुकी खाना बनाएर छोराको प्रतीक्षा गरेर बस्छन् । आधा रात बितिसक्दा पनि छोरो न आएकोले उनी चिन्तित भएका थिए । त्यत्तिकैमा अकस्मात् ढोका खोलेर हुत्तिँदै छोरा सहित उस्का अरु दुई जना साथी कोठाभित्र पस्दै “ हामीले एटिएमहरुबाट पैसा लुटेर आएका छौ । हामीलाई लुकाई दिनुहोस् ।” भन्न थाले । 


कोपिला

विद्यार्थी बेलादेखि पद्य विधामा कलम चलाएर मैले गुरूहरुबाट तारिफ पाएको थिए । आफु गुरु भएपछि पनि छात्रछात्राले रचेका पद्यका पङ्त्तिहरूको आस्वादन गर्न थाले ।

कोपिला उनको नाम थियो । उनी अनुशासित छात्राहरुको अग्रिम पङ्त्तिमा थिइन् । पढाइको साथै कविता बिधामा उन्को लगाव थियो । उनले रचेका कविता स्तरिय हुन्थे । महाकवी लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाका कव्यहरु प्रायः सबै उन्लाइ कन्ठस्थ थियो मुनामदन ।“ उनको प्रिय थियो ।

दसैंको लामो बिदा अगाडी उन्ले मलाइ “मिस ! मैले एउटा खन्डकाव्य लेख्ने प्रयास गरेको बिदामा हजुरले जाँचिदिनुहुन्छ कि ? मैले यो काव्य लोकलयमा लेखेको छु “ भन्दै पान्डुलिपी मलाइ दिइन् । मैले “हुन्छ, म पढेर प्रतिक्रिया लेखिदिन्छु ।” भने । उनले खुशी हुँदै “धन्यवाद“ भनिन् ।

बिदाको सुरुमा नै अरु काम पन्छाएर मैले उनको त्यो लघुकाव्य पढेँ जुन अति सुन्दर थियो । उनको लेखनशिल्पबाट म झनै प्रभावित भए ।

कलेज खुलेको निकै पछि मात्र उनी आइन् । उनको मुहार मलिनो थियो । खास्टो ओडेर आउँथिन ।  म सँग परपर हुन्थिन् । उनमा आएको त्यो परिवर्तनले म अचम्मित भएँ । एकदिन मैले नै “कोपिला मैले तिम्रो काव्य पढेँ । तिम्रो यो काव्यकोपिला मात्र मात्र नभएर सुन्दर शुभाशित पुष्पजस्तो छ । यस्लाइ प्रकाशित गर्न म भूमिका सहित पहल गर्ने छु तर आजकल किन तिमी परिवर्तित भएकी छौ ? तिमीलाई के भएको छ ? लेखेर देखाउन पनि छोड्यौ ? मैले मद्दत गरेर हुने केहि छ भने भन ? म तयार छु ।” भनेँ ।

“म अब लेख्दिन मिस, कसरी लेख्ने, हेर्नुस् । यसपालिको बिदामा तेल पिँध्ने मिलको फित्तामा जेलिएर मेरो हात.......“ भन्दै उनले खास्टो खसालेर देखाइन ।

त्यो देखेर म निशब्द भएँ किनकी उनको दाहिने हातको नाडीसम्म मिलको फित्ताले पेलेर डुँडो बनाएको आलो घाउ थियो ।




No comments:

Post a Comment

धनराज गिरी ः परिचय, प्रवृत्ति र लघुकथा

  धनराज गिरी माता, पिता ः महामाया गिरी, परशुराम गिरी जन्ममिति ः वि.स. २०१५ भाद्र ९ जन्मस्थान ः दाबिले हटिया, मकवानपुर हालको बसोबास ः रत्ननगर...